HAI ANH EM VÀ VÀNG

Thứ bảy - 03/06/2017 11:45
Lep Tônxtôi, Hai anh em và vàng,
Nxb. Công an nhân dân, 2010.
Người dịch: PGS.TS Trần Vĩnh Phúc – Lê Thị Thu Hiền
 
 
LỜI NÓI ĐẦU
 
Bạn đọc thân mến,
Bạn đang cầm trên tay tập truyện dân gian của đại văn hào Nga Lep Tônxtôi – người “nghệ sĩ vĩ đại”, tác giả của những kiệt tác thế giới “Chiến tranh và hòa bình”, “Anna Karenhina”, “Phục sinh”. Nhưng đây không phải truyện dân gian “ngày xưa” như ta thường gặp, mà là truyện dân gian – “cổ tích ngày nay”, phản ánh sự đổi thay bước ngoặt trong thế giới quan của Lep Tônxtôi vào những năm 80 thế kỷ 19, từ bỏ lập trường của giai cấp quý tộc – địa chủ, chuyển sang tiếp nhận lập trường nông dân thủ cựu, lên án không khoan nhượng kẻ áp bức và đấu tranh vì quyền lợi của hàng chục triệu quần chúng nhân dân lao động nước Nga bằng “học thuyết Tônxtôi” mang đầy mâu thuẫn, truyền bá tư tưởng tự hoàn thiện đạo đức và cứu rỗi tâm hồn bằng một tín giáo mới.

Mặc dù vậy, từ những trang truyện dân gian – cổ tích ngày nay của Lep Tônxtôi toát lên ngời ngợi một tính nhân văn sâu sắc, sự ngợi ca lao động sáng tạo của con người, tình yêu thương đồng loại, lòng hướng thiện và sự ghét bỏ những thói xấu xa, tầm thường, ác độc trong cuộc sống đời thường.

Với những hình tượng nhân vật và phương tiện nghệ thuật độc đáo, đậm chất dân gian – cổ tích và bằng một ngôn ngữ văn chương bình dân, rành rẽ, dễ hiểu, Tônxtôi lên án lòng tham lam, hám lợi của người nông dân làm ruộng Pakhom ham muốn chiếm thật nhiều ruộng đất khi đã cận kề cái chết (truyện “Con người có cần nhiều ruộng đất không”), phủ nhận sở hữu cá nhân về ruộng đất và truyền bá tư tưởng nông dân – “đất của chúa” (trong truyện “Hạt cốc to bằng quả trứng gà”).

Còn anh chàng nông dân Vaxili trong truyện “Cây nến nhỏ” kêu gọi nông dân đấu tranh, trấn áp bọn ông chủ và quản gia tàn bạo; đối lập với Vaxili là anh chàng nông dân Mikhêep “an phận”, nhẫn nhục cam chịu và kêu gọi từ bỏ bạo lực chống lại điều ác.

Truyện “Hai anh em và vàng” và “Truyện cổ tích về chàng ngốc Ivan và hai người anh của anh ta” một lần nữa khẳng định ý nghĩa của cuộc sống lao động, của “chai tay” mới là niềm hạnh phúc thực sự, bền vững của con người.

Đã là truyện cổ tích – nó dành cho tất cả mọi người, cho độc giả thuộc mọi lứa tuổi, từ trẻ đến già, từ trí thức đến người lao công. Bởi thế, đọc rồi và từ từ gấp lại những trang truyện dân gian về “Ba ông già” của Tônxtôi, các độc giả lớn tuổi, cao tuổi còn ghi khắc mãi trong lòng hình ảnh xúc động và mến thương ba ông già nhân hậu, thơ ngây, thật thà như đất, sống cô đơn nhưng chân chất và trong sáng đến nhường nào trên hòn đảo xa hoang xơ, chỉ “biết phụng sự bản thân và tự nuôi sống mình thôi”, được người giám mục đến dạy cho, rồi cũng không nhớ hết lời cầu nguyện chúa – như một điều thiện – như thế nào.

Và các độc giả nhỏ tuổi của chúng ta – mải mê đọc xong  truyện cổ tích ngày nay của Lep Tônxtôi - “Những cô bé thông minh hơn người già” – hẳn sẽ mãi yêu mến hai cô bé Malasa và Akunka – chúng chóng quên chuyện cãi cọ nhau và lại chơi đùa hồn nhiên, thân thiết với nhau ngay; độc giả nhỏ tuổi của chúng ta sẽ tự hiểu rằng tình yêu thương, cái thiện – cần thiết và đẹp đến mức nào cho cuộc sống mà mỗi chúng ta – dù nhỏ tuổi, dù lớn tuổi, cao niên – đều luôn hướng tới để sống tốt hơn, đẹp hơn.

Âu đó cũng là điều độc giả Việt Nam tri ân nhà đại văn hào Nga Lep Tônxtôi, nhân tập truyện dân gian của ông được dịch và ra mắt độc giả Việt Nam đúng vào dịp kỷ niệm 100 năm ngày mất của nhà văn (1910 – 2010)

Các dịch giả
PGS.TS Trần Vĩnh Phúc – Lê Thị Thu Hiền
 
 
 
 

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây